Almanya'da eğitimin önemli bölümleri, federal eyaletlerin yetkisindedir. Bu alana, genel eğitim veren okullar, meslek okulları, yetişkinler eğitimi, geliştirme yenileme(tekamül)eğitimi ve yüksekokullar girer.

Okula gitme zorunluluğu, çocuğun altı yaşını doldurduğu yıldan 18 yaşına kadar on iki yıl sürer. Resmi okulların hepsi ücretsizdir. Öğretim malzemesi, özellikle okul kitapları, öğrenciye kısmen parasız verilir.

Din dersi, Temel Yasa gereğince normal öğretim dalıdır; ancak zorunlu ders değildir. Öğrenci din dersine girip girmeyeceğine on dört yaşından sonra kendisi karar verir.Kindergarten(Ana Okul-Çocuk Yuvaları): Bu okula gitmek isteğe bağlıdır. Herhangi bir zorunluluk yoktur. Çocuk Yuvalarının Eğitim programının ağırlık noktasını, konuşma yeteneğini artırmak, kişiliğini geliştirmek, sosyal eğitim ve oyun oluşturur. Ayrıca ana dili almanca olmayan çocukların dil bilgilerinin gelişmelerine de yardımcı olunuyor. Öğrenciler 3 yaşından 5 yaşına kadar bu okullara devam eder.

Sondershchule: Öğrenim zorluğu çeken öğrenciler için açılmış olan okullar. 15 yaşına kadar eğitime devam edilir. . Özür grupları-görme, işitme vb engelliler-dışında zihinsel engellilerde bu okullarda eğitilerek, yaşama hazırlanırlar. Bilgi ve beceriler kazandırılarak bir iş meslek sahibi olmaları sağlanır.

Temel Okullar(Grundschule): Çocuklar, altı yaşında bu okula giderler.Bu okullar genellikle dört yıldır.Eyaletlerin çoğunda ilk iki yılda öğrencilere karne verilmez. Sadece bir değerlendirme yapılır. Bu okullarda okuma-yazma, temel bilgi ve beceri dersleri verilir. Öğrenciler zorlanmaz. Okuma-yazma bu süreç içinde tamamlanır. Yüzme, bisiklet sürme, okul kampları, seks eğitimi, bu okullarda başlar.

İlkokul 4. sınıf döneminde veliler okul tercihi konusunda karar verme aşamasına geçerler. Dördüncü yıl içerisinde düzenlenen veli toplantısında, bu geçiş dönemiyle ilgili konular ve sorunlar ele alınır. Veliler gruplar halinde bu okulların yapıları, hedefleri, mesleki hayata hazırlayışlarına yönelik sınıf öğretmenleri tarafından bilgilendirilirler.

Yön tayini okullar-Yönlendirme sınıfları-(Orientierungsstufe) Çocuklar, Temel okullardan sonra, yönlendirme sınıflarına başlarlar. 5.ve 6.sınıflar yönlendirme sınıflarıdır. Bu dönemde çocuklar, devam edecekleri okul modelini, anne- babalarıyla, öğretmenleriyle, bu okuldaki başarı durumlarına uygun okul modelini seçerler.

6-9 yaş arası öğrenciler bu okula devam eder.

Çocukların önünde bundan sonra üç seçenek vardır. Hauptschule, Realschule ve Gymnasium

Hauptschule(Esas Okul): Yaklaşık olarak öğrencilerin üçte biri bu okula gider. Bu okul dokuzuncu, onuncu(Eyaletlere göre farklı)sınıfta bitirenler, meslek öğrenimine başlarlar. 18 Yaşına kadar meslek öğrenirler. Bu okula giden Türk öğrencilerin oranı fazladır.

Genelde göçmen kökenli öğrencilerin yoğunlukta olduğu bu okul çeşidi bir "çıkmaz sokak" olarak nitelendirilir. Okulun kendisi öğrencileri meslek hayatına hazırlayamasa da, bu görevi üstlenen meslek okullarına hazırlar, yönlendirir.

9. sınıfa kadar öğrenciler normal öğretim görürler.

10. Sınıfta öğrenciler başarı durumuna göre ikiye ayrılır. Not ortalamaları düşük olan öğrenciler Hauptschule diploması alabilirler. Notlarına göre başarılı olan öğrenciler girdikleri sınavlar neticesine göre Realschule veya Gymnasiumun diploması almaya hak kazanabilirler. (10. Sınıfın son çeyreğinde Öss niteliğinde sınav yapılır. Sınav; Almanca İngilizce ve Matematik derslerini kapsar. Yapılan sınav ve derslerde aldığı notların ortalaması hesaplanarak öğrencinin başarısı belirlenir.)

Realschule(Ortaokul): Bu okullar, 18. yüzyıldan beri Almanya okul sisteminin bir parçasıdır. Hauptschule ile lise arasında yer alır. 10.sınıfa kadar altı yıl sürer. Bu okulu bitirenler meslek okuluna ya da meslek lisesine girmeye hak kazanırlar. Ekonomi ve kamu hizmetlerinde orta düzeyde işlere girebilmek için, bu diploma şarttır.

Bu okullarda öğrenci başarısına göre Hautschule, Realschule ve Gymnasium Diplomasi alınır.

Gymnasium (Lise): Orta çağ dönemindeki Latin okullarının devamı olarak 19. yüzyılda bugünkü şeklini almıştır. Bu okullar daha bilimsel ağırlıklı eğitim vererek, "Kollegstufe" olarak adlandırılan 11-13. sınıf dönemlerinde öğrencileri yüksek öğrenime yani Abitur`a hazırlamaktadır. Alman öğrencilerin %23' i, Türk öğrencilerin ise ancak %5'i bu okullara gidebilmektedir.

Gymnasiumlar bu özellikleri ve eğitim kalitesi sebebiyle biraz daha yorucu olmakla birlikte, diğer okul
türlerinden daha tercihlidir.

Gymnasiumun 5. ve 10. sınıfları arası, orta öğretimin birinci bölümünü (Sekundarbereich I), 11. ile 13. Sınıfları arası ise orta öğretimin ikinci (ABİTUR) bölümünü oluşturur.

Gymnasiumda birinci yabancı dil genellikle İngilizce veya Latincedir. İki dilde eğitim yapan bazı
gymnasiumlarda Fransızca birinci dil olarak okutulabilir. Birinci dil olarak Latince veya Fransızcayı seçenler
ikinci dil olarak da ingilizceyi seçmek zorundadırlar. Bazı okullarda yabancı öğrenciler, dolayısıyla Türk
öğrencileri, kendi dillerini zorunlu yabancı dillerden biri olarak seçebilirler.

Gesamtschule(Entegre): Her üç okul modelini bir araya getiren okul sistemidir. Bu okula çocuklar, 5.sınıftan, 10.sınıfa kadar devam ederler. Bazı karma okulların, liselerin üst kademesi gibi düzenlenmiş bir sistemi vardır. Bu okulu bitirenlerin diploması tüm eyaletlerde geçerlidir

Okutulan konular arasında farklılıklar olsa da bütün okullarda genel olarak ortak bir müfredat çerçevesi takip edilmektedir. Realschule ve Gymnasium gibi okullara yönlendirilen öğrencilerde genel olarak belirli derslere yönelik kabiliyet değerlendirilir.

Liseyi bitiren öğrenciler için, üniversite kapıları açılmıştır. Real schule bitirenler, uzmanlık kazanacakları, meslek liselerine ve yüksek okullara gidebilirler.

Haupt schule'yi bitirenler, önceden belirtilen iş yerlerinde çıraklık kurslarına katılarak, pratik yaparlar, uzmanlaşırlar. Bu yasalar çerçevesinde yapılır.

Yüksek Öğrenim Fachoberschule(Akademi) ve Hochschule (Üniversite) olmak üzere ikiye ayrılır.

Abitur Sınavı (Üniversite Sınavı): :
Yoğunlaştırılmış programlardakiler de dâhil olmak üzere 3 derste yazılı ve muhtemelen sözlü sınavlar yapılırken 4. bir ders için yalnızca sözlü sınav gereklidir.

Öğrenciler Abitur sınavında 300 üzerinden en az 100 puan almalıdır.

Abitur sınavındaki puanların yani sıra Gymnasium'un ikinci kısmında öğrenciler temel derslerde 110, yoğunlaştırılmış derslerde 70 puan almalıdır.

Burada yapılan sınavları kısaca özetlemek gerekirse: Örneğin Matematik ve Felsefe derslerini ana ders olarak seçen öğrenci bu iki dersten yazılı(Klasik) sınava girer. Yan ders olarak belirlediği 2 dersi de sözlü olarak girer. Sınavda başarılı olanlar puanlarına göre istediği üniversiteye yerleşir. İlk sene herhangi bir yere yerleşemeyen adayın puanı her sene otomatik olarak artar. Örneğin ilk sene 170 puan alan öğrenci takip eden senede yerleşebilmesi için puanı 180 olarak hesaplanır.